Најлудите сништа за бомбардирањето на Иран

„Уште едно прашање ги мачи израелските планери на нападот: како ќе знаат дека нивните напади всушност уништиле голем број центрифуги и други тешко надоместливи компоненти од тајната иранска програма? Двајца експерти за стратегии ми рекоа дела Израел ќе мора да испрати командоси за да ја довршат работата и да донесат докази за уништувањето. Командосите – кои, според разузнавачки извори, би можеле да бидат испратени од автономните курдски територии на северот на Ирак – би биле соочени со неверојатен предизвик, но еден од споменатите воени планери со кој разговарав, ми рече дека војската нема да има избор и ќе мора да ги испрати.“

Овој извадок потекнува од големиот, информативен текст на авторот Џефри Голдберг, кој своите текстови ги објавува во списанието Атлантик. Голдберг вели дека темата ја следи веќе седум години. Текстот нуди општ преглед на причините заради кои Израел би можел да се обиде самостојно да тргне во уништување на иранските нуклеарни капацитети. Потоа Голдберг вешто го анализира израелскиот менталитет (Аушвиц) и наведува интервјуа со официјални претставници на администрацијата на Обама кои истакнуваат дека „сите опции се на маса“. (А зошто би кажале нешто друго?)

Најинтригантен дел од текстот на Голдберг е неговото разгледување на влијанието на Бен-Цион Нетанјаху, ученик на шпанската инквизиција, врз неговиот син. Голдберг ја опишува прославата на неговиот стоти роденден, кој авторот ни го пренесува, при што го објавува следново:

„Нашата вечерашна прослава ме принудува да ги споменам неодамнешните коментари во врска со континуираното постоење на израелскиот народ и новите закани од страна на неговите непријатели кои зборуваат за неговото скорешно уништување“, го почнал својот говор Бен-Цион. „Од иранска страна слушаме ветување дека наскоро – уште во следниве денови – на ционистичкото движење ќе му дојде крајот и веќе нема да има Ционисти на светот. Од ова наводно треба да се заклучи дека Евреите во државата Израел ќе бидат уништени, додека Евреите во Америка, чии лидери одбиваат да го притиснат Иран, ќе бидат поштедени.“

Сето ова е прилично злокобна работа. Иран не би имал грижа на совеста ако би можел од картата на светот да ја избрише еврејската држава а себе да не се доведе во опасност, што не е можно. Меѓутоа, гласните размислувања на Нетанјаху како да сугерираат, ако не се лажам, дека американските Евреи во најдобар случај се кукавици, а во најлош квислинзи, зашто не применуваат доволен притисок врз американските лидери да го нападнат Иран, затоа што самите се исклучени од иранската закана. Во меѓувреме, Израел, сам, без пријателите, мора да дејствува, без разлика на тоа дали остатокот на светот му замерува за тоа или не.

Секогаш е погрешно да се претпоставува дека лидерите се водат исклучиво од рационални калкулации. Голдберг е во право кога го истакнува влијанието на Нетанјаху-татково врз Нетанјаху-синот. Но, очигледно е дека Обама не страда од слични комплекси. За Обама, кој се мачи да се извлече од Ирак, за Обама заглавен во Авганистан, кој има намера да го скрати буџетот за војската, би требало да биде едноставно како грав дека треба да се избегнуваат понатамошните конфликти. А можеби и не е така. Голдберг открива дека Џорџ Буш ги откачи неоконзервативците како „недораснати бомбаши“. Но, Обама навистина е единствениот претседател кој може да одобри напад на Иран. Дури и ако тој не го направи тоа, Израел во секој случај би можел да проба. Голдберг заклучува дека во случај на успешен напад Израел би можел да „купи“ три до пет години.

Станува збор за големо „што би било кога би било“. Ако се земе предвид неодамнешното фијаско за време на израелскиот напад на хуманитарната флотила, се чини дека малку разумност не би била вишок. Испраќањето командоси во Иран би можела да биде самоубиствена мисија. Причините да не се направи ова се набројувани многу пати, до изнемоштеност, а главната меѓу нив е опасноста од засилување наместо поткопување на грозното владеење на мулата во Техеран. Од таа причина администрацијата на Обама почнува да станува приемчива за новата стратегија за скротување на Иран, без разлика на тоа што Хилари Клинтон понекогаш користи груб речник.

Највтемелениот аргумент против политиката на скротување, а во прилог на воената акција, неодамна го објави Бред Стивенс во Волстрит журнал. Според Стивенс, проблемот е во тоа што последиците од нападот на Иран всушност би можеле да бидат полоши отколку одржувањето на пат позиција. Како што сега стојат работите, Иран како нуклеарна сила ги присилува Саудиска Арабија и другите земји од Блискиот исток кои се плашат од мулата да се додворуваат на Америка. Нападот на Иран несомнено би бил поздравен од страна на Саудиска Арабија. А дали таквата војна би предизвикала поширока војна на Блискиот исток? Либан веќе е буре барут. А ако мислите дека светската економија сега е во многу лоша состојба, почекајте само да се затвори Хормускиот теснец и цената на нафтата да скокне на 500 долари за барел.

Стив Клемонс ги анализира последиците од таквиот можен расплет, со обемно толкување на писанијата на Голдберг. Јас тоа го гледам на следниов начин: текстот од Атлантик навистина може да биде дел од кампањата за застрашување на Иран. Сите се нешто видливо зборлести во однос на прашањето за можноста на напад врз Иран. Како и да е, текстот од Атлантик сигурно ќе го премине Атлантикот, каде што ќе предизвика многу бранувања, како во европските градови така и на Блискиот исток.

Извор: The National Interest